عسل ماده شیرین و غلیظی است که توسط زنبوران عسل از شهد گلها جمعآوری شده و تغییر شکل مییابد و سپس در داخل سلولهای مومی کندو ذخیره میشود و انواع مختلفی دارد.
این عسل کاملاً طبیعی و سرشار از مواد غذایی و حیاتبخش بوده و میتواند تمام نیازهای غذایی را برطرف کند،
زیرا زنبور تمام املاح و ویتامینهای موجود در گل را به شکل عسل میپروراند و آن را قابل جذب در خون میسازد.
عسل شیرینی خود را از مونوساکاریدها، فروکتوز و گلوکز بدست میآورد و شیرینی نسبی آن در حد ساکارز است.
ویژگی مهم عسل آن است که در طولانی مدت فاسد نمیشود. برای نگهداری بعضی مواد به دور از فساد هم از آن استفاده میشود.
میزان کالری عسل حدود ۳۲۵ کیلو کالری انرژی در هر ۱۰۰ گرم است.
میزان املاح معدنی در انواع مختلف عسل متفاوت است و عسلهای تیره املاح معدنی بیشتری دارند که
مهمترین آنها کلسیم، پتاسیم، سدیم، منگنز، آهن، مس، فسفر، منیزیم و گوگرد است.
عسل دارای انواع پروتئین، اسیدهای آمینه، اسیدهای آلی مثل اسید فرمیک و مشتقات کلروفیل و مقداری آنزیم و رایحههای معطر است.
برای تولید عسل خوب زنبور باید؛
شیره گیاه را استفاده کند و در معدهاش با آنزیم ترکیب و عسل درست شود.
در حقیقت، عسل خالص عسلی است که قند اینورت یا گلوکز مایع به آن اضافه نشده باشد
و زنبورها با شهد گل و گیاه تغذیه شده باشند.
عسل با گذشت زمان خود به خود شکرک میزند و این یک فرایند طبیعی است که هیچگونه تأثیری بر روی خواص شیمیایی یا کیفیت آن نمیگذارد.
ترکیبات یک عسل معمولی
فروکتوز 2/38 درصد، گلوکز 31 درصد،
آب 1/17 درصد، مالتوز 2/7 درصد،
ساکاروز 1/5 درصد، املاح معدنی و ویتامین.
pH عسل حدود 3/7 – 4/5 متغیر است، بنابراین با وجودی که
عسل گاهاً یک ماده اسیدی است، ولی به علت شیرینی خاص حالت اسیدی آن محسوس نیست.
عسل بر حسب این که متعلق به کدام گل باشد، به دلیل ترکیبات درونی آن گل متفاوت است. نتیجه خاصیت درمانی آن نیز تفاوت خواهد داشت و به طور کلی به سه دسته تقسیم میگردد:
این نوع عسل از چند نوع گیاه وحشی که هر ساله در مناطق خاصی میرویند به دست میآید و به دلایل آب و هوایی، مزه و طعم آن ممکن است از سالی به سال دیگر متفاوت باشد.
این نوع عسل حاصل زنبورهایی است که در منطقه مشخصی نگهداری شدهاند و تغذیهشان از گردههای یک نوع گل میباشد و اغلب دارای طعم و رنگ مخصوص به خود میباشند